पुणे: जागा ही एक मौल्यवान वस्तू आहे. परंतु पुण्यात, सुविधा जागांना अधिका authorities ्यांद्वारे मौल्यवान गोष्टी मानल्या जात आहेत.पुणे म्युनिसिपल कॉर्पोरेशन (पीएमसी) च्या जवळपास 850 प्लॉट्स, ‘एमिनिटी स्पेस’ टॅग अंतर्गत राखीव असलेल्या, बाग, खेळाचे मैदान, कम्युनिटी हॉल, पार्किंग लॉट आणि बरेच काही म्हणून वापरले जावे. हे सर्व वेगवान-विकसनशील कंक्रीट जंगलातील वाढत्या महत्त्वपूर्ण स्त्रोत आहेत. त्याऐवजी, ते कचरा टाकण्यासाठी, खुल्या दारूचा वापर आणि अनधिकृत अतिक्रमण यासारख्या बेकायदेशीर क्रियाकलापांसाठी वापरले जातात. बहुतेक फक्त रिक्त आणि खराब अवस्थेत आहे. विविध अतिपरिचित क्षेत्रातील रहिवासी, विशेषत: नव्याने विलीन झालेल्या भागात, अनेक वर्षांपासून पीएमसीला इमारतींच्या वेगवान प्रसार आणि जगण्याच्या कमीतकमी मानदंडांचा प्रतिकार करण्यासाठी त्यांच्या परिसरातील अधिक बाग आणि क्रीडा मैदान विकसित करण्याची विनंती करीत आहेत – परंतु व्यर्थ. आता, गृहनिर्माण संघटना परिस्थितीला “राखीव जागेची वाया घालवल्याशिवाय काहीही नाही” असे म्हणत आहेत. बर्याच भागात समान समस्येचा सामना करावा लागतो उदाहरणार्थ खारादीचा वाढणारा निवासी आणि व्यावसायिक झोन घ्या. कागदावर, तब्बल 82 ओपन प्लॉट्स येथे सुविधा जागा म्हणून नियुक्त केले गेले आहेत, जे पीएमसी रेकॉर्डनुसार बॅनर (ज्याचे 90 ०) नंतर दुसरे आहे. परंतु खारादी गृहनिर्माण संस्था वेलफेअर असोसिएशन (केएचएसएडब्ल्यूए) चे सचिव मनोज दुधंकर म्हणाले, “आमच्या मुलांना खेळायला किंवा आमच्या ज्येष्ठ नागरिकांना सुरक्षितपणे चालण्यासाठी जागा नाही; शेजारी पकडू शकणार नाहीत किंवा खेळ खेळता येणार नाही. बहुतेक क्षेत्रातील अनेक सुविधा जागेवर राहिलेले नाहीत.” खारडीचे अध्यक्ष दीपक पाटील यांनी विस्तृतपणे सांगितले की, “खारादीसाठी विकास योजनेत (डीपी) अनेक तरतुदी असूनही, जमिनीवर वास्तविक सार्वजनिक सुविधांची एक स्पष्ट अनुपस्थिती आहे. डीपी बाग, जॉगिंग पार्क्स, मुलांचे खेळाचे क्षेत्र आणि बहुपक्षीय कम्युनिटी हॉलसाठी नियुक्त केलेले भूखंड दर्शविते. तथापि, वास्तविकतेत, जे काही प्रमाणात तयार झाले नाही, जे एक विशालता आहे.” नागरी अधिका to ्यांना नुकत्याच झालेल्या ईमेलमध्ये, केएचडब्ल्यूएसएने शारीरिक तंदुरुस्ती किंवा सामाजिक क्रियाकलापांसाठी वापरल्या जाणार्या त्यांच्या क्षेत्रातील सुरक्षित, प्रवेशयोग्य आणि हिरव्या करमणूक जागांची आवश्यकता अधोरेखित केली. खस्वाचे सदस्य प्रवीण झोरे यांनी टीओआयला सांगितले की, “आमच्या पत्रावर जोर देण्यात आला आहे की हॉल किंवा बहुउद्देशीय केंद्रांच्या अनुपस्थितीमुळे – सांस्कृतिक मेळावे, जागरूकता कार्यक्रम, नागरी बैठक किंवा घरातील क्रीडा यासाठी कोणतेही नियुक्त केलेले स्थान नाही.” इतरत्र, बॅनर पशान लिंक रोड वेलफेअर ट्रस्टचे सचिव रवींद्र सिन्हा म्हणाले की, पीएमसीच्या म्हणण्यानुसार पाशानची 11 सुविधा जागा, बालेवाडी and 54 आणि बॅनर 90 ० आहेत. ते म्हणाले, “बॅनर पशान लिंक रोडमध्ये एकट्या नऊ सुविधा जागा आहेत आणि काहीही विकसित केले जात नाही. एक सध्या कचरा संग्रह बिंदू म्हणून वापरला जातो आणि दुसरा एक बेबंद वाहनांसाठी डंपिंगसाठी वापरला जातो,” तो म्हणाला. वानावाडी रेसिडेंट्स फोरमचे सदस्य मैथिली मनकवाड म्हणाले, “वानोरीमध्ये आमच्याकडे खेळासाठी सार्वजनिक जागा नाही. हॉकर्सनी ओपन ग्राउंड्सवर अतिक्रमण केले आहे, होर्डिंग्जने अवरोधित केले आहे किंवा बेकायदेशीर पार्किंगसाठी वापरले आहे. स्क्वाटर्सद्वारे खुल्या शौचास हाताळला जात नाही. पीएमसीने जमीन सुरक्षित करण्यासाठी, प्रकल्पाचा अहवाल तयार करण्यासाठी आणि नागरिक प्रक्रियेचा एक भाग असल्याचे सुनिश्चित करण्यासाठी पुढाकार घेणे आवश्यक आहे. बहुतेक लोकांना हे माहित नसते की कोणता प्लॉट एक सुविधा आहे आणि ती खाजगी मालकीची आहे. या जागांवर बाजारपेठ, अन्न न्यायालये आणि सार्वजनिक शौचालये देखील होस्ट करू शकतात. त्याऐवजी, या स्पॉट्सवर कचरा कचरा आणि नागरी शरीर ते स्वच्छ करण्यासाठी कोणतीही जबाबदारी घेत नाही. ” महसूल तोटा अलार्म वाढतो बावधान सिटीझन्स फोरमच्या नुकत्याच झालेल्या आरटीआय क्वेरीमध्ये असे दिसून आले आहे की त्यांच्या शेजारच्या खुल्या सुविधांच्या जागांवर वारंवार प्रदर्शन आणि कार्यक्रम असूनही पीएमसीच्या महसूल विभागाने या उपक्रमांमधून कोणतीही कमाई नोंदविली नाही. “यामुळे आर्थिक पारदर्शकता आणि सुरक्षिततेबद्दल गंभीर प्रश्न उद्भवतात. आवाज, अव्यवस्थित पार्किंग आणि कधीकधी रात्री उशिरापर्यंत वाढणार्या व्यत्ययांमुळे रहिवाशांना बर्याचदा महत्त्वपूर्ण गैरसोयींचा सामना करावा लागतो. जर पीएमसी या कार्यक्रमांमधून महसूल गोळा करीत असेल तर कदाचित हा वापर न्याय्य म्हणून देखील पाहिले जाऊ शकतो. तथापि, अशा कोणत्याही नोंदीच्या अनुपस्थितीत, परिस्थिती उत्तरदायित्वाचा अभाव सूचित करते, “बीसीएफच्या सदस्याने टीओआयला सांगितले. पीएमसीचे निकष पाळण्यात अपयश राज्याचे युनिफाइड डेव्हलपमेंट कंट्रोल अँड प्रमोशन रेग्युलेशन्स (यूडीसीपीआर) असे नमूद करतात की रहिवाशांना फायदा होईल अशा सुविधेसाठी वापरल्या जाणार्या प्रत्येक नवीन बांधकाम प्रकल्पासह जागा बाजूला ठेवली जाणे आवश्यक आहे. यामध्ये खुले मैदान, उद्याने, मनोरंजक जागा, क्रीडांगणे, क्रीडा संकुल, बाग, सुविधा दुकाने, पार्किंग लॉट, प्राथमिक व माध्यमिक शाळा, नर्सरी, आरोग्य क्लब, दवाखाने, रुग्णालये, उप-वस्तू कार्यालये, पोलिस स्टेशन, इलेक्ट्रिक सबस्टेशन्स, बँक एटीएम आणि इतर उपयुक्तता आणि त्यांच्या सेवांचा समावेश आहे. ही जागा बर्याच भागात राखीव आहे – परंतु ती कोणत्याही गोष्टीमध्ये विकसित केली जात नाही. रवींद्र सिन्हा यांनी स्पष्ट केले की, “पीएमसीच्या मर्यादेमधील सुविधांच्या जागांनी शहराच्या पायाभूत सुविधांना पाठिंबा देण्यासाठी महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली आहे, ज्यामुळे नागरी संस्था 51 पाण्याचे साठवण टाक्या बांधण्यास सक्षम करते आणि बाग, प्राथमिक आरोग्य केंद्रे, सामाजिक कल्याण सुविधा आणि विजेचे पदार्थ यासारख्या इतर महत्त्वपूर्ण गरजा सामावून घेतात. आता, पीएमसी डीपीमध्ये ठरविलेल्या आरक्षणासाठी जमीन मिळविण्यासाठी धडपडत आहे, जे वाढत्या लोकसंख्येची पूर्तता करण्यासाठी आधीपासूनच अपुरी आहेत, सुविधा जागा विकसित करण्यासाठी अपरिहार्य सार्वजनिक जमीन पार्सल बनत आहेत. ग्रीन स्पेस आणि सार्वजनिक सामाजिक पायाभूत सुविधा., पाशान परिसरातील सदस्यांनी पुष्कर कुलकर्णी यांनी निदर्शनास आणून दिले की, “विशेषत: या सुविधांच्या जागेचे वाटप अस्पष्ट पद्धतीने आहे. या निर्णयाची देखरेख करणारी पीएमसी अॅमेनिटी स्पेस कमिटी, केवळ कोणत्याही सार्वजनिक प्रतिनिधीत्व नसलेल्या अधिका officials ्यांचा समावेश आहे आणि या गंभीर जागांचा कसा वापर करावा याबद्दल नागरिकांकडून इनपुट शोधत नाही. ही प्रक्रिया अनियमित आणि कायदेशीर निकषांच्या विरूद्ध आहे., डीपीमधील इतर आरक्षणास लागू असल्याने रहिवाशांनी आधीच अशी विनंती केली आहे की समिती विरघळली पाहिजे आणि अशा जागांवर भविष्यातील निर्णय सार्वजनिक सल्लामसलत करण्यासाठी कायदेशीर आवश्यकतांचे पालन करतात. “महाराष्ट्र प्रादेशिक आणि नगररचना (एमआरटीपी) कायद्यांतर्गत, सर्व आरक्षणाचा हेतू वापर डीपीमध्ये सार्वजनिक सूचना आणि हरकतींचा समावेश असलेल्या पारदर्शक, सहभागी दृष्टिकोनातून स्पष्टपणे परिभाषित केला जाणे आवश्यक आहे. या लोकशाही प्रक्रियेस सध्या बायपास केले जात आहे,” असे औंड विकस मंडलचे सदस्य वायशाली पटकर यांनी सांगितले. त्यांच्या निराशेने भागातील रहिवासी एकजूट आहेत. बॅनर पशान लिंक रोड वेलफेअर ट्रस्ट, पशान एरिया सभा, औंध विकास मंडल, खारद्री रेसिडेंट्स असोसिएशन, पुणे जिल्हा सहकारी गृहनिर्माण संस्था ‘फेडरेशन लिमिटेड, नॅशनल सोसायटी फॉर क्लीन सिटीज (एनएससीसी), बावधान सिटीझन्स’ असोसिएशन, एलआयएसटी आयटी पीएमआयटी ’या पदकांची मते, विकासासाठी खासगी पक्षांना जागेची जागा. अशा जागांच्या दीर्घ-प्रलंबित विकासास सार्वजनिक-खासगी भागीदारीद्वारे फिलिप मिळू शकेल असे सांगून नागरी संस्थेने या प्रस्तावाला मान्यता दिली होती. तथापि, रहिवाशांनी हे नाकारले की यामुळे त्यांचे जीवनमान आणखी बिघडू शकेल. , अधिकृत बोलणे मला ठाऊक आहे की बर्याच रिकाम्या सुविधा जागांवर एकतर अतिक्रमण केले गेले आहे किंवा क्रॉनिक डंपिंग स्पॉट्स बनले आहेत. या भूखंडांच्या सभोवताल राहणा those ्यांच्या सुधारणेसाठी या जागांचा कसा उपयोग करावा याबद्दल आम्ही चर्चा करीत आहोत. आम्ही याकडे सोपवण्यासाठी योग्य पक्षांकडे देखील पहात आहोत, जेणेकरून पीएमसीसाठीही काही महसूल निर्मिती होईल. अलीकडेच, मोहम्मदवाडीच्या माझ्या भेटीदरम्यान, रहिवाशांनी अशी विनंती केली की कथानक एका समुदाय बागेत रुपांतर करावे, ज्याची सोसायटी काळजी घेईल. मी ताबडतोब मंजूर केले. आम्ही मोठ्या प्रमाणात लोकांच्या हिताचे काय करू. नागरिकांच्या मागणीसह या जागांचा इष्टतम वापर, हे अंतिम लक्ष्य आहे – नावल किशोर राम कमिशनर, पुणे नगरपालिका महामंडळ , रहिवासी काय म्हणतात आजच्या वेगवान-वेगवान जगात, आपल्याला खरोखर आवश्यक आहे ते म्हणजे शांत, उपचार करणार्या जागांवर प्रवेश करणे जे शारीरिक आणि मानसिक कल्याणास समर्थन देते. कल्याणिनगरमधील रहिवासी समग्र आरोग्यास प्रोत्साहित करणार्या पायाभूत सुविधांची इच्छा करतात; आम्ही शासकीय-समर्थित आयुर्वेद आणि निरोगीपणा केंद्रे आणि मुलांसाठी परस्परसंवादी विज्ञान आणि शिक्षण केंद्रांची कल्पना करतो. पीएमसीने व्यावसायिक नफ्यासाठी नव्हे तर विचारपूर्वक खुले क्षेत्र वापरणे आवश्यक आहे – मोनिका अग्रवाल सदस्य, टीम स्वच्छ कल्याणिनगर नागरिक नागरिकांनी नागरी संस्थांना भरलेल्या उच्च करांचा विचार केल्यास, अनुदानित दराने सार्वजनिक वापरासाठी तातडीने समुदायाची जागा विकसित करणे आवश्यक आहे. आमच्याकडे एकट्या पोरवल रोडवर जवळजवळ 10-15 खासगी मालकीची जिम आहे, परंतु एकही पीएमसी-बिल्ट जलतरण तलाव किंवा क्रीडा केंद्र नाही, जो स्वस्त पर्याय म्हणून काम करू शकतो. काही जागा विविध सुविधांसाठी राखीव आहेत, परंतु अद्याप तेथे कोणतेही काम सुरू झाले नाही – रवी गणचरी सचिव, लोहेगाव रहिवासी कल्याण संघटना बालेवाडीमध्ये, ‘प्लेस मेकिंग’ प्रोजेक्ट अंतर्गत बाग, परस्परसंवादी उद्याने आणि इतर सुविधा तयार करण्यासाठी स्मार्ट सिटी मिशनकडे अनेक मोकळ्या जागा देण्यात आल्या. तथापि, बांधले गेले असूनही, या जागा न वापरलेल्या आणि पॅथॉलॉजिकल अवस्थेत आहेत. आम्हाला पार्किंगसाठी बरेच आवश्यक आहेत; अतिपरिचित क्षेत्रासाठी सभागृह, खेळाचे मैदान, कम्युनिटी हॉल आणि अगदी पेट्रोल पंप आवश्यक आहे. त्याऐवजी पीएमसीने या जागा रिक्त सोडण्याचे निवडले आहे, ज्यामुळे त्यांचा गैरवापर झाला. हे निराशाजनक आहे – अम्या जगटॅप व्यावसायिक सुविधांच्या वापरासाठी राखीव असलेले खुले भूखंड अवैध कार्यांसाठी दाट झाले आहेत. पीएमसीने नुकतेच डोळे फिरवले आहेत असे दिसते. यापैकी बरेच भूखंड मुख्य रस्त्यावर असल्याने, रात्री उशिरा प्रवास करणार्या महिलांसाठी ते एक सुरक्षा आणि सुरक्षा समस्या बनले आहेत. या भूखंडांमध्ये एकतर दरवाजे नाहीत. आम्ही दोन वर्षांपासून विविध अधिका to ्यांना लिहित आहोत, परंतु काहीही बदलले नाही – जयमला धानकीकर, एनआयबीएम ne नेक्से रेसिडेंट्स फोरम धयारीमध्ये, मूलभूत नागरी सुविधांमध्ये आधीच कठोर कमतरता आहे. म्हणून, त्यांच्यासाठी राखीव असलेल्या भागात समर्पित सुविधांचा निर्णय घेणे किंवा हवे आहे हे प्राधान्य नाही. तथापि, ओपन एअर जिम उपकरणे, जॉगिंग ट्रॅक आणि ग्रीन कव्हरमध्ये भर घालणारी कोणतीही गोष्ट स्वागतार्ह आहे. सध्या, मोकळ्या जागा कचरा कचरा डंप आहेत किंवा फक्त रिक्त आहेत. नागरिकांना या जागा सामाजिक क्रियाकलापांसाठी देखील वापरण्याची परवानगी दिली पाहिजे – अकालपित शुक्ला व्यवसायिक ,
